«ΠΕΡΙ ΤΕΧΝΗΣ» ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ: ΕΜΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙ ΑΛΛΟΙ
- Λεπτομέρειες
- Κατηγορία: Πολιτιστικά
- Panvagil
- Παρασκευή, 13 Νοεμβρίου 2009 02:00
- Εμφανίσεις: 670
Η Marva El Serbini, 31 ετών, έφτασε στη Γερμανία πριν τρία χρόνια, συνοδεύοντας το σύζυγό της, που ολοκλήρωνε τη διδακτορική του διατριβή πάνω στη φαρμακολογία, στο Ινστιτούτο Max Planck της Δρέσδης. H Marva ήταν φαρμακοποιός και μέλος της εθνικής ομάδας χαντμπώλ της Αιγύπτου. Τις σπουδές του συζύγου της χρηματοδοτούσε το Αιγυπτιακό κράτος και θα τελείωνε σε λίγους μήνες. Ένα πρωί η Μάρβα πήρε το δίχρονο γιό της και τον πήγε μια βόλτα να παίξει στην παιδική χαρά. Εκεί τη συνάντησε ο Alex W. Γερμανός ρωσικής καταγωγής, και άρχισε να τη βρίζει και να την προσβάλει, προσπαθώντας να της βγάλει με τη βία τη μαντίλα της. Η Μάρβα έκανε μήνυση, η οποία εκδικάστηκε και ο αμετανόητος δράστης καταδικάστηκε σε 780 ¤ πρόστιμο. Ο ίδιος υποστήριξε ότι δεν θα προσέβαλε ποτέ κανέναν, παρά μόνον αν ήταν ίσος του.
Η ποινή κρίθηκε μικρή από τον εισαγγελέα, που άσκησε έφεση, για να επανεκδικαστεί η υπόθεση, με την προοπτική φυλάκισης.
Η υπόθεση ρατσιστικής βίας έφτασε στο ακροατήριο της Δρέσδης την Τετάρτη, 1η Ιουλίου 2009, παρουσία του συζύγου και του πλέον τρίχρονου γιου τους. Την ώρα που η Μάρβα κατέθετε, έγκυος στο δεύτερο παιδί της, ο κατηγορούμενος της επιτέθηκε με μαχαίρι, της κατάφερε 18 πλήγματα, από τα οποία υπέκυψε στην αίθουσα του εφετείου.
Την ίδια στιγμή, ο σύζυγός της Ali, έσπευσε σε βοήθεια και μαχαιρώθηκε και αυτός. Οι αστυνομικοί που προσπάθησαν να επιβάλουν την τάξη, νόμισαν ότι ο Αλή ήταν εκείνος που επιτέθηκε, γιατί θεώρησαν ότι κάποιος μελαμψός και μουσουλμάνος είναι αυτόματα και τρομοκράτης, και άρχισαν πυροβολούν εναντίον του θύματος και όχι του δράστη. Μέχρι σήμερα νοσηλεύεται σε κωματώδη κατάσταση στο Νοσοκομείο της Δρέσδης. Το παιδί τραυματίστηκε και παρακολουθείται από ψυχολόγους.
Ο εισαγγελέας χαρακτήρισε το γεγονός ακραίο και μεμονωμένο.
Όταν η οικογένειά της έφτασε στη Γερμανία για να παραλάβει τη σωρό της, οργανώθηκε μεγάλη διαδήλωση στη Δρέσδη, που καταδίκαζε όχι μόνο τα φαινόμενα ρατσιστικής βίας αλλά και τη σιωπή των ΜΜΕ.
-------------------------
Το ζήτημα που τίθεται εδώ είναι πολλαπλό. Δεν είναι μόνο η βία που γενικότερα μαστίζει τις πολιτισμένες κοινωνίες μας. Δεν είναι μόνο ο ρατσισμός, ένα φαινόμενο παλιό όσο και ο άνθρωπος, που όμως, σήμερα έχει διογκωθεί λόγω της οικονομικής μετανάστευσης. Δεν είναι μόνο η απαξίωση της ανθρώπινης ζωής και αξιοπρέπειας. Είναι, κυρίως, η αίσθηση ενός επίπλαστου τρόπου ζωής. Μιας ζωής που άπτεται της εικονικής πραγματικότητας αισθημάτων, σκέψεων, νοοτροπιών. Περιμένουμε από τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης – που επιμελώς αποκρύπτουν τα σπουδαία και κραυγαλέα διατυμπανίζουν τα ανούσια- να μας δώσουν τροφή για συναισθήματα, κατευθυνόμενα πάντα. Οι θάνατοι κι οι καταστροφές δεν είναι παρά μόνο απρόσωποι αριθμοί σε μια στατιστική έρευνα. Ο σεβασμός στα ανθρώπινα δικαιώματα, το δικαίωμα στη διαφορετικότητα, η «ανθρωπιά», έγιναν πια μουσειακά είδη, άλλων, ρομαντικών εποχών. Και τα αυτονόητα, χρειάζονται σήμερα τεκμηρίωση.
«Πας μη Έλλην βάρβαρος», έλεγαν οι αρχαίοι μας πρόγονοι, διαχωρίζοντας έτσι τη θέση τους, από τους «άλλους». Στην πραγματικότητα, βέβαια, ο περιβόητος ελληνικός πολιτισμός, δεν ήταν παρά ο δημιουργικός διάλογος του αλλότριου με το οικείο. Ακόμη και στην αθηναϊκή δημοκρατία, οι μέτοικοι, οι ξένοι δηλαδή, δεν είχαν ποτέ τα ίδια δικαιώματα με τους Αθηναίους πολίτες. Παρόλα αυτά, επειδή η συμμετοχή των μετοίκων είχε ευεργετική επίδραση στην οικονομία, γίνονταν δεκτοί στην κοινωνία. Κάτι ανάλογο συμβαίνει και σήμερα. Η παραοικονομία σώζει την οικονομία, στην πλάτη των μεταναστών, βέβαια!
Ο σημερινός, κυρίαρχος, δυτικός πολιτισμός, θεωρεί εαυτόν ανώτερο, φυσικά, αφού είναι ο κυρίαρχος! Οπωσδήποτε κάθε πολιτισμός, χρειάστηκε αιώνες για να δημιουργηθεί και εν δυνάμει πάντα εξελίσσεται. Μάλιστα, από το 1819, ο όρος “πολιτισμός” απέκτησε πληθυντικό: οι πολιτισμοί!, εκδηλώνοντας έτσι την ανάγκη για αναγνώριση πολλαπλών διαφορετικών πολιτισμών και την αποδοχή τους.
Οι σύγχρονες συνθήκες εκμετάλλευσης του ανθρώπου από τον άνθρωπο, έχουν δημιουργήσει μια ανακατάταξη στην κατανομή των πληθυσμών, για λόγους επιβίωσης, κυρίως. Τεράστιοι όγκοι μεταναστών, που ο πόλεμος και η φτώχεια τους έδιωξε από τη γη τους, τρέχουν απεγνωσμένα προς τη δυτική γη της επαγγελίας. Έπειτα, σε μια εποχή παγκοσμιοποίησης, οι ιδέες όπως και οι άνθρωποι μετακινούνται εύκολα, για διάφορους λόγους: για τουρισμό, σπουδές, κ.λ.π. Οι πολιτισμοί των λαών έρχονται, λοιπόν, σε επαφή όλο και πιο συχνά, όλο και πιο στενά μεταξύ τους. Ίσως ζούμε σε μια εποχή διαρκούς αφομοίωσης ετερόκλητων στοιχείων και αυτό μας κάνει αμήχανους και ανασφαλείς.
ΑπΆ την άλλη μεριά, το ζήτημα δεν μπορεί να είναι μόνο κοινωνικό, αλλά άπτεται και προσωπικής προσέγγισης. Έχει να κάνει, πέρα από τις ιδεολογίες και τις πεποιθήσεις, με την εσωτερική συγκρότηση του ατόμου. «Ειρήνη Υμίν», είναι τα λόγια του Χριστού, που μπορεί και να σημαίνουν, να υπάρχει ειρήνη μέσα μας. Αυτός ο μυστικός εσωτερικός πόλεμος που μας κατατρέχει, άσχετα από το πώς εκφράζεται, με ποια ένταση και ποιο μένος, είναι εκείνο που μας κάνει να νοιώθουμε ανταγωνιστικά και εχθρικά, απέναντι στους ίδιους τους εαυτούς μας, πρώτα, και μετά σε όλους τους άλλους. Στους άλλους, που είναι λίγο διαφορετικοί από μας. Που έχουν διαφορετικό χρώμα δέρματος, άλλες συνήθειες, άλλη θρησκεία. Που μαγειρεύουν αλλιώς το φαγητό τους, ντύνονται αλλιώτικα από εμάς, χρησιμοποιούν διαφορετικές χειρονομίες για να εκφραστούν.
Έτσι κι αλλιώς, στο ίδιο καζάνι βράζουμε, όλοι, λίγο πολύ. Όποιος νομίζει ότι είναι λίγο καλύτερος απΆ τους άλλους, μάλλον πλανάτε οικτρά. Μοιραζόμαστε τους ίδιους πόνους, τις ίδιες αγωνίες, τα ίδια προβλήματα. Τα ίδια όνειρα, τον ίδιο αέρα και το ίδιο νερό. Εκδηλώσεις βίας είναι συνηθισμένες σε κοινωνίες καταπίεσης του ανθρώπινου τρόπου ζωής.
Αξίζει να δούμε πώς περιέγραψε ένας παλιότερος μελετητής. Ο Guy Debord, τη ζωή των συγχρόνων του:
«Πόσο σκληρά τους μεταχειρίστηκε ο τρόπος παραγωγής!
Από πρόοδο σε προαγωγή, έχασαν και τα λίγα που είχαν και κέρδισαν κάτι που κανείς δεν επιθυμούσε, συλλέγοντας τις αθλιότητες και τις ταπεινώσεις όλων των συστημάτων εκμετάλλευσης του παρελθόντος.
Μοιάζουν πολύ με τους δούλους, γιατί είναι μαζικά και στενόχωρα στοιβαγμένοι, σε κτίρια άθλια, θλιβερά και ανθιυγειινά.
Γιατί τρέφονται άσχημα, με τροφές μολυσμένες και άγευστες, και νοσηλεύονται άσχημα όταν πάσχουν από διαρκώς ανανεούμενες ασθένειες.
Βρίσκονται συνεχώς κάτω από ταπεινωτική παρακολούθηση, ενώ συντηρείται ένας εκσυγχρονισμένος αναλφαβητισμός, που εξυπηρετεί τα συμφέροντα των αφεντικών τους.»
Φαινόμενα ρατσισμού και βίας φανερώνουν απλώς τη δική μας ανασφάλεια και το δική μας σύγχυση. Οι «άλλοι» δεν είναι απειλή, αλλά αφορμή για να ανοίξουμε τους στενούς ορίζοντες του μυαλού και της καρδιάς μας. Η σημερινή βαρβαρότητα μόνο με αλληλεγγύη μπορεί να αντιμετωπιστεί. Συμπεριφορές που υποκινούνται από κέντρα εξουσίας (μαζί και τα ΜΜΕ), βρίσκουν συνήθως πρόσφορο έδαφος σε περιθωριοποιημένα άτομα, που πολλές φορές και τα ίδια έχουν υποστεί μια μορφή βίας. Όλοι οι υπόλοιποι, έχουμε κάνει το ρατσισμό δεύτερο εαυτό. Είτε πρόκειται για τους Αλβανούς, είτε για το είδος της ενδυμασίας των νέων, η διαφορά είναι μηδαμινή. Γιατί η αποδοχή του εαυτού μας και των άλλων πηγάζει από το ίδιο σημείο: από την καρδιά…
9-11-2009
*Χαρά Σαΐτη. Εικαστικός και Θεωρητικός Τέχνης.








