ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΑΓΙΟΥ ΣΠΥΡΙΔΩΝΑ ΛΕΥΚΑΔΑΣ - ΜΑΓΚΑΣ Ο «ΔΗΜΑΡΧΑΚΟΣ»

Κατηγορία: Θρησκεία
Panvagil
Πέμπτη, 25 Οκτωβρίου 2007 03:00
Εμφανίσεις: 1293

- Αγνοώντας τις απειλές ο δήμαρχος Β. Φέτσης, έφερε το θέμα στο Δ.Σ. το οποίο ΟΜΟΦΩΝΑ αποφάσισε για την διάσωση του μνημείου. Επιτέλους, μπήκε το νερό στο αυλάκι! Ομόφωνα και αποφασιστικά το Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Λευκαδίων δρομολόγησε τις εξελίξεις γύρω από το Ναό του Αγ. Σπυρίδωνα, που βρίσκεται στην Κεντρική Πλατεία της πόλης μας. Όπως είχε προαναγγελθεί, το απόγευμα της Τρίτης, 23 Οκτωβρίου 2007 συνεδρίασε το Δημοτικό Συμβούλιο με αποκλειστικό θέμα: «Συζήτηση και λήψη απόφασης σχετικά με τον Ι. Ν. Αγ. Σπυρίδωνα».

--- Η εισήγηση του Δημάρχου
Ο Δήμαρχος Λευκαδίων κ. Βασίλης Φέτσης παρουσίασε στο σώμα μια εισήγηση πληρέστατη και απόλυτα εμπεριστατωμένη. Επεσήμανε ότι η υπόθεση φτάνει στο Δημοτικό Συμβούλιο ως καρπός μιας πολύ ώριμης προσπάθειας και διαδικασίας. Μεταφέρουμε τα βασικά σημεία της εισήγησης και των τοποθετήσεών του πάνω στις ερωτήσεις των κκ. δημοτικών συμβούλων, που πήραν στη συνέχεια το λόγο:


--- Η αφορμή
- Ο Δήμος προσπάθησε να καθαρίσει τον προαύλιο χώρο του Ι. Ναού, μετά από αναφορές γειτόνων. Ο κ. Τσαρλαμπάς αντέδρασε στέλνοντας 2 εξώδικα και κατηγορώντας, μέσω δικηγόρου από την Πάτρα, τη δημοτική αρχή ότι αυθαιρετεί και επεμβαίνει σε ιδιωτικό χώρο. Το ποτήρι ξεχείλισε!


--- Η αγωνία των Λευκαδιτών
- Είναι καθολικό το ενδιαφέρον των συμπολιτών μας. Η εκκλησία του Αγ. Σπυρίδωνα, αν και συνδέεται άρρηκτα με την εκκλησιαστική και την πολιτική ιστορία της Λευκάδας, παραμένει ετοιμόρροπη στο κέντρο της πόλης, απαξιωμένη για πολλά χρόνια και χρήζει άμεσης αποκατάστασης.
- Οι «κτήτορες» πραγματοποίησαν εργασίες που θίγουν την ιστορική μνήμη και την ιερότητα του ναού. Η τοπική Εκκλησία και η τοπική κοινωνία έχουν υποχρέωση να τον προστατεύσουν.
- Είναι αυτονόητο χρέος της δημοτικής αρχής και των πολιτών μάλιστα, της επιστημονικής κοινότητας του τόπου- να κινητοποιηθούν.
- Αναφέρθηκε σε προηγούμενες κινήσεις πολιτών για τη διάσωση του ναού από το 1999 μέχρι σήμερα (ψηφίσματα φορέων, συλλογή υπογραφών κ.ά.) και σε πρωτοβουλίες πολιτικών (βουλευτή Ευ. Βλασσόπουλου, νομάρχη Σπ. Μαργέλη) για την χρηματοδότηση της αποκατάστασης του ναού.


--- Η συμπεριφορά των κτητόρων
- Με την συμπεριφορά τους οι «κτήτορες» συμπεριφέρονται ως ιδιοκτήτες του ναού. Αντί να κινηθούν για τη διάσωσή του, καταγίνονται με το πώς θα καρπωθούν οφέλη από την εκκλησία. Αναφέρθηκε μάλιστα σε δηλώσεις του κ. Σπ. Τσαρλαμπά σε τοπική εφημερίδα («Λευκ. Λόγος», 1/6/06), στην αντίδρασή του σε πρωτοβουλία πολιτών για την αποκατάσταση του ηλιακού ρολογιού που κοσμεί την ανατολική πρόσοψη του ναού και σε πράξη του Μητροπ. Συμβουλίου (1937), με την οποία καταδικάζεται απόπειρα πώλησης εικόνων από τον Μάρκο Τσαρλαμπά.


--- Από τον Μοροζίνη στον κ. Σπ. Τσαρλαμπά
- Αφού αναφέρθηκε στην ίδρυση του ναού σε εκτάσεις του Δημοσίου που παραχώρησε ο Φρ. Μοροζίνη σε 10 οικογένειες Λευκαδιτών το 1685 «προς χρήσιν», παραχωρώντας τους το δικαίωμα πατρωνείας δημοσίου δικαίου επί του ναού, ανέτρεξε στην ιστορική εξέλιξη του θεσμού του «κτητορικού δικαιώματος».
- Σύμφωνα με όσα ισχύουν μέχρι σήμερα (Ν. 590/1977 και Κ. 8/1980 - βλ. και απόφ. ΑΠ 155/1980 τμ. Δ?) το «κτητορικό δικαίωμα» είναι ιδιόμορφη σχέση εκκλησιαστικού δικαίου ηθικής φύσεως» και δεν συνεπάγεται κανένα απολύτως περιουσιακό δικαίωμα για τους «κτήτορες», παρά μόνο υποχρεώσεις.
- Ο δήμαρχος αποκάλυψε όμως ένα νέο στοιχείο, που δίνει άλλη τροπή στην υπόθεση και θέτει σε ευθεία αμφισβήτηση το κτητορικό δικαίωμα του κ. Σπ. Τσαρλαμπά. Παρουσίασε, λοιπόν, τις δύο διαθήκες του Μάρκου Τσαρλαμπά (+1964).
Στην πρώτη διαθήκη (1961), που είναι συμβολαιογραφική, στις μεν κόρες του αφήνει τη νόμιμη μοίρα, στη δε σύζυγο και το γιο του Σπύρο αφήνει όλη την ακίνητη περιουσία του στην Αττική (την κατονομάζει), την οικία του που βρίσκεται στην πόλη της Λευκάδας και όλη την αγροτική του περιουσία, που υπάρχει στο νησί. Δεν αναφέρει πουθενά τον Ι. Ν. Αγ. Σπυρίδωνα, ούτε και όταν ο συμβολαιογράφος Αριστ. Γλένης τον ρωτάει αν έχει κάτι άλλο να δηλώσει.
Ένα χρόνο αργότερα (1962) ο Μάρκος Τσαρλαμπάς συντάσσει και δεύτερη διαθήκη, ιδιόγραφη αυτή τη φορά. Αυτή κηρύχθηκε κύρια από το δικαστήριο και κατισχύει κάθε άλλης προηγούμενης. Με αυτήν περικόπτει από τις κόρες του τη νόμιμη μοίρα, αφήνεις στον κ. Σπ. Τσαρλαμπά «άπασαν την αστικήν και αγροτικήν περιουσίαν» του, χωρίς ούτε εδώ να αναφέρεται στο ναό.
Όμως ο κ. Σπ. Τσαρλαμπάς το 1999 μετέγραψε πράξη αποδοχής κληρονομίας του πατέρα του, συνταχθείσα από τον συμβολαιογράφο Απολλωνίων Ν. Μάιδα. Εκεί αναφέρει ότι απέκτησε δικαίωμα κυριότητας στο ναό από διαθήκη του πατέρα του (πράγμα αναληθές, όπως είδαμε) και ότι ο Μ. Τσαρλαμπάς το είχε αποκτήσει εξ αδιαθέτου το ½ από τον δικό του πατέρα και το άλλο ½ από τον αδελφό του Αλέξανδρο Τσαρλαμπά (+1901). Επίσης, στη μερίδα «εκκλησία Αγ. Σπυρίδωνος» αναφέρεται δικ. κυριότητας του Μ. Τσαρλαμπά από χρησικτησία!


--- Η πρόταση του Δημάρχου
Τέλος, ο κ. δήμαρχος πρότεινε στο Δημοτικό Συμβούλιο:
α. Να αναθέσει σε νομικό σύμβουλο να διερευνήσει την υπόθεση και να καταθέσει προς το Δ.Σ. γνωμοδότηση - πρόταση για τις περαιτέρω ενέργειες.
β. Να κοινοποιηθεί η απόφαση στην οικογένεια Τσαρλαμπά.
γ. Να κοινοποιηθεί η απόφαση στην τοπική Εκκλησία και να της ζητηθεί να ασκήσει τα νόμιμα δικαιώματά της.
δ. Να εξουσιοδοτήσει το Δήμαρχο να προβεί σε όλες τις νόμιμες ενέργειες.


--- Η συζήτηση
Της απόφασης προηγήθηκε ζωντανή και ενδιαφέρουσα συζήτηση, κατά την οποία ειπώθηκαν αλήθειες και τέθηκε το ζήτημα στην πραγματική του διάσταση.
Αρκετοί δημοτικοί σύμβουλοι εξέφρασαν την απορία γιατί δεν έχει ενεργήσει ακόμα, όπως έχει νόμιμη αρμοδιότητα, η Ιερά Μητρόπολη, αντί να χρειάζεται να αναλάβει την πρωτοβουλία αυτή ο Δήμος. Επισημάνθηκε ακόμη ότι έπρεπε να προσκληθεί και ο κ. Τσαρλαμπάς.
Όλοι συμφώνησαν όμως ότι χρειάζεται να βαδίσει ο Δήμος σε ασφαλές νομικό έδαφος, με επίσημη γνωμοδότηση έμπειρου νομικού συμβούλου. Και κυρίως, ότι ο ναός του Αγ. Σπυρίδωνα είναι ιστορικό μνημείο όχι μόνο των «κτητόρων» ή της Εκκλησίας, αλλά όλων των Λευκαδιτών. Εκείνο που προέχει, λοιπόν, είναι η άμεση διάσωση του μνημείου!


--- Και προσπάθειες εξαγοράς!
Ο αντιδήμαρχος κ. Σπ. Κόγκας κατέθεσε στο σώμα ότι η προηγούμενη δημοτική αρχή είχε έρθει σε επαφή με τους «κτήτορες» για την εξαγορά του ναού.
Ομοίως, η κ. Ζωή Σκιαδά - Πετούση αναφέρθηκε στις πρωτοβουλίες της υπό τον κ. Σκληρό δημοτικής αρχής και τόνισε ότι χρειάζεται άμεση κινητοποίηση της Ι. Μητρόπολης και επαφή με τον «κτήτορα» για τις απαραίτητες άμεσες εργασίες.
Ο κ. Χαράλαμπος Καλός ζήτησε από κοινού ενέργειες Δήμου και Εκκλησίας. Σημείωσε όμως ότι, ενώ ο Δήμος ορθά επενέβη στην πίσω αυλή του ναού, ήταν απών από το μέτωπο της εκκλησίας προς την Κεντρική Αγορά το καλοκαίρι, με αποτέλεσμα να μην ξεχωρίζει κανείς το ναό πίσω από τα εμπορεύματα των μικροπωλητών?


--- Και απειλές
Ο δήμαρχος κ. Φέτσης κατήγγειλε ότι έχει γίνει δέκτης απειλητικών μηνυμάτων του τύπου: «Είσαι ένας δημαρχάκος και άνοιξες μεγάλα μέτωπα!» Με έμφαση διεμήνυσε ότι δεν είναι απλός «δημαρχάκος», αλλά θεσμικός εκπρόσωπος του λαού της Λευκάδας!


--- Οι θέσεις της μείζονος αντιπολίτευσης
Ο επικεφαλής της μείζονος μειοψηφίας κ. Κώστας Βλάχος στην τοποθέτησή του σημείωσε ότι ο ναός του Αγ. Σπυρίδωνα είναι ένα από τα πιο σπουδαία μνημεία της Λευκάδας. Με την άθλια κατάσταση, στην οποία βρίσκεται δεν προσβάλλεται μόνο το θρησκευτικό συναίσθημα των Λευκαδιτών, αλλά χάνεται και μια μεγάλη ευκαιρία προβολής του τοπικού πολιτισμού.
Εξέφρασε την έκπληξή του για τα νέα δεδομένα, που αμφισβητούν το ιδιοκτησιακό του ναού, σε αντίθεση με όσα νόμιζε η τοπική κοινωνία μέχρι σήμερα. Αναδεικνύεται έτσι το ιδιοκτησιακό σε κομβικό σημείο της υπόθεσης.
Ζήτησε, τέλος, να ξεκαθαρίσει το θέμα μέσα από την πλήρη γνωμοδότηση ενός νομικού συμβούλου και να αναστηλωθεί ο ναός το συντομότερο δυνατόν, για να αποδοθεί στη δημόσια λατρεία ως προσκυνηματικός.


--- Οι θέσεις της παράταξης «Όλοι για τη Λευκάδα»
Ο επικεφαλής της δημοτικής παράταξης «Όλοι για τη Λευκάδα» κ. Κώστας Δρακονταειδής χαρακτήρισε ντροπή για όλους και για τον πολιτισμό μας να υπάρχει τέτοια εικόνα στα μνημεία μας. Τόνισε ως θετική κάθε πρωτοβουλία που αναλαμβάνεται για να λύσει προβλήματα.
Επεσήμανε την ευθύνη της Εκκλησίας, που ανέχθηκε αυτή την κατάσταση και παρέλειψε τόσα χρόνια να αφαιρέσει με πράξη της το κτητορικό δικαίωμα από την οικογένεια Τσαρλαμπά, όπως είχε κάθε δικαίωμα από τη σχετική νομοθεσία. Σημείωσε ωστόσο και την ανοχή της Πολιτείας και της Τ.Α. απέναντι σε αυτή την κατάσταση, ενώ το Δημόσιο και η Τ.Α. μπορούν να επεμβαίνουν στα μνημεία, να εκτελούν εργασίες αποκατάστασης και μάλιστα, να καταλογίζουν τη δαπάνη σε βάρος των κατόχων τους. Έχει όμως γενικότερη ευθύνη ?είπε- και η κοινωνία μας, που ανέχεται τέτοια φαινόμενα.
Στο διά ταύτα: Πρότεινε να βοηθήσει ο Δήμος στην υπόθεση, αλλά τις νομικές κινήσεις να τις κάνει η Εκκλησία. Ζήτησε την επίσημη τοποθέτηση της τοπικής Εκκλησίας και επαφή με τον κ. Τσαρλαμπά. Τέλος, ζήτησε η εξουσιοδότηση προς το Δήμαρχο για επαφή με την τοπική Εκκλησία, να αφορά στην ουσία ένα κάλεσμα να ασκήσει τις αρμοδιότητές της, που απορρέουν από το Νόμο 590/1977 και τον Κανονισμό 8/1980.
Απαίτησε όμως την ίδια ευαισθησία και το πάθος που δείχνουμε για τον Ι. Ν. Αγ. Σπυρίδωνα, να δείξουμε και για τα υπόλοιπα μνημεία μας: τα τείχη της αρχαίας Νηρίκου, το Κάστρο, το αρχαίο θέατρο.


--- Η ομόφωνη απόφαση
Το Δημοτικό Συμβούλιο κατέληξε, τέλος, ομόφωνα στην παρακάτω απόφαση:
- Αναθέτει στον καθηγητή Νομικής του Πανεπ. Αθηνών κ. Σπυρ. Τρωιάνο τη νομική διερεύνηση της υπόθεσης και την κατάθεση πρότασης στο Δημοτικό Συμβούλιο
- Εξουσιοδοτεί το Δήμαρχο να μεταφέρει την απόφαση στην τοπική Εκκλησία και να την καλέσει να ασκήσει τα νόμιμα δικαιώματά της. Ακόμη, να κοινοποιήσει την απόφαση στο δικηγορικό σύλλογο και τα σωμαεία της Λευκάδας, ζητώντας τη συνεργασία τους στην υπόθεση.

ΓΙΑΝΝΗΣ ΖΑΜΠΕΛΗΣ