Eικαστικό λέγεται αυτό που μπορεί να απεικονίζει να μορφοποιεί την ύλη, το παραστατικό. Επομένως εικαστικές τέχνες λέμε εκείνες που λειτουργούν σαν μέσα για την μορφοποίηση ύλης και απεικόνισης ιδεών και συναισθημάτων μέσω ύλης.
Εικαστικές τέχνες λέμε παραδοσιακά την ζωγραφική και τη γλυπτική.
Συνηθίζονταν να τις λέμε Εικαστικές για να τις ξεχωρίσουμε από τις υπόλοιπες μορφές σαν σύνολο με την ίδια λογική που λέγονταν Παραστατικές:το θέατρο και ο χορός.
Ζωγραφική λέμε την απεικόνιση με χρώματα [χρωστικές ύλες] πάνω σε μία επιφάνεια.
Ειδικές ζωγραφικές τεχνικές δίνουν ένα σύνολο από μεθόδους, που υπάγονται στη ζωγραφική αλλά διαφέρουν πάρα πολύ μεταξύ τους σε βαθμό, που να μην καταφέρνουμε να δούμε το συνδετικό κρίκο στην τεχνική τους αλλά μόνο στο σκοπό: την έκφραση, και την βασική δυάδα στοιχείων: χρωστική - επιφάνεια.
Σε αυτή τη λογική η φωτογραφία είναι μετεξέλιξη της ζωγραφικής και ο κινηματογράφος μετεξέλιξη της μίξης φωτογραφίας και θεάτρου.
Γλυπτική λέμε την απεικόνιση με ανάγλυφο τρόπο:χρησιμοποιώντας ύλη που σκαλίζεται, πλάθεται ή μορφοποιείται ώστε γενικά κατέχει όγκο και εκτείνεται στο χώρο και τελευταία στο χρόνο [μέσω κατασκευών που κάνουν κίνηση].
Καλό είναι να πούμε ότι τώρα τα όρια των κλάδων της τέχνης είναι μάλλον ρευστά-ακαθόριστα.
Τώρα πια η ζωγραφική, η γλυπτική και οι άλλες μορφές τέχνης αλληλοδανείζονται τα μέσα τους και τις τεχνικές τους κάνοντας έτσι δυσδιάκριτο το τοπίο ως προς το τι είναι ζωγραφικό, τι είναι γλυπτικό, τι φωτογραφικό, τι αρχιτεκτονικό ή κινηματογραφικό ή θεατρικό [και πάει λέγοντας].
Αυτό γίνεται επειδή στην τέχνη τίποτε πια δεν θεωρείται ορισμένο σταθερό και μόνιμο.
Αυτές οι διεργασίες και οι πειραματισμοί - μίξεις γεννούν πρωτόγνωρες καταστάσεις, πολλές φορές μάλλον αποκρουστικές, αλλά σίγουρα ενδιαφέρουσες σαν δυνατότητες έκφρασης και τονισμού νέων ποιοτήτων κυρίως όμως σαν εξερευνήσεις νέων ορίων.
Γενικά έχουμε μια απελευθερωμένη Τέχνη και ένα σύνολο καλλιτεχνών που σαν νέοι εξερευνητές προσπαθούν να βρουν τα όρια της.
Κοντολογίς είναι χαμένοι στο υπερπέραν οι περισσότεροι δημιουργοί σήμερα:
Δεν έχουν αρχές, δεν γνωρίζουν όρια, δεν ξέρουν που πάνε και γιατί, παρόλα αυτά «ο χορός καλά κρατεί…».
¶λλο τέχνη και άλλο τεχνική;
Η τέχνη γεννήθηκε σαν εμπλουτισμός της τεχνικής.
Αρχικά ανεβάζοντας τις απαιτήσεις στην υλοποίηση της και μετά [μέσα από την διαφοροποίηση και την ιδιαιτερότητα χρησιμοποιούμενες σαν πόλο έλξης ενδιαφέροντος] κατάφερε να περάσει ιδέες και συναισθήματα και άρα να λειτουργήσει σαν μέσο έκφρασης.
Έτσι η Τέχνη είναι η τεχνική μετεξελιγμένη, ενώ Εφαρμοσμένη Τέχνη είναι η εξειδικευμένη Τέχνη εμπλουτισμένη με ειδικές τεχνικές προδιαγραφές [αυτό που λέμε τεχνολογία] που βρίσκει άμεση και πρακτική εφαρμογή σε συγκεκριμένους τομείς διαμόρφωσης αντικειμένων ή χώρων.
Εφαρμοσμένες τέχνες λέμε τον σχεδιασμό – design - χώρων και αντικειμένων και τη φωτογραφία
Εικαστικές και εφαρμοσμένες Τέχνες είναι και αυτές δύσκολο να ξεχωρίσουν σαν ιδιαίτερες κατηγορίες και μεταξύ τους σαν γένη αλλά και σαν είδη λόγω αυτής της τάσης συγκερασμού και ανάμιξής τους.
Πρόκειται για την τάση που «επιβλήθηκε» στην Τέχνη από την αγορά και τη λογική της δημιουργικότητας όπου όλα εντάσσονται στο παιχνίδι της πρωτοπορίας, της πρωτοτυπίας και της ιδιαιτερότητας ενώ καταργείται οτιδήποτε προηγούμενο σαν χρησιμοποιημένο και επομένως ξεπερασμένο.
ΝΙΚΟΣ ΚΑΒΒΑΔΑΣ
Από την εφημερίδα "Τα Νέα της Λευκάδας"